Evdeki bazı eşyalar tip 2 diyabet riskini artırıyor

Yeni bir araştırmada, ev eşyalarına ilişkin şaşırtıcı bir sonuç ortaya çıktı. Bu araştırma, evde bulunan bazı eşyaların tip 2 diyabet riskini artırdığını gösteriyor. Plastik bazlı perfloroalkil ve polifloroalkil maddeler (PFAS) olarak bilinen bu sentetik kimyasalların insan metabolizmasını nasıl etkilediğini inceleyen çalışma, giderek artan bilimsel çalışmalara bir yenisini ekledi. New York'taki Mount Sinai Icahn Tıp Fakültesi'nde yürütülen çalışmada, 360 kişinin sağlık verileri ve kan örnekleri incelendi. Yakın zamanda tip 2 diyabet tanısı konulan bireylerle sağlıklı kişiler karşılaştırıldığında, kanında yüksek PFAS seviyeleri bulunan kişilerde diyabet geliştirme riskinin yüzde 31'e kadar daha yüksek olduğu tespit edildi.

Diyabete neden olan eşyalar arasında, yapışmaz pişirme kapları, gıda ambalajları ve su geçirmez giysiler gibi günlük ürünler bulunuyor. Bunlarda bulunan kalıcı kimyasalların, tip 2 diyabet riskini artırabileceği ortaya çıktı.

PFAS'ların 1940'lı yıllardan bu yana leke tutmayan mobilyalar, yağ ve su geçirmeyen gıda ambalajları, kozmetik ürünleri, yangın söndürme köpükleri gibi çok sayıda üründe kullanıldığı belirtiliyor. Bu kimyasallar hem çevrede hem insan vücudunda kolayca parçalanmadığı için 'kalıcı kimyasallar' arasında yer alıyor.

Araştırma ayrıca, PFAS maddelerinin, vücudun kan şekeri düzenlemesinde önemli rol oynayan amino asit biyosentezi ve ilaç metabolizmasını bozduğunu da ortaya koydu. Araştırma ekibinde yer alan Çevre Tıbbı Uzmanı Dr. Vishal Midya, “PFAS'lar ısıya, suya, yağa ve lekelere dirençli sentetik bileşiklerdir ve sayısız günlük tüketici ürününde yer alır. Zamanla çevrede ve insan bedeninde birikirler” diye konuştu.

Mount Sinai Üniversitesi Halk Sağlığı Bölümü'nden Dr. Damaskini Valvi ise, “Artan bilimsel kanıtlar, PFAS'ların obezite, karaciğer hastalıkları ve diyabet gibi birçok kronik hastalık için risk oluşturduğunu gösteriyor” dedi.

Araştırmacılar, tip 2 diyabetin sadece genetik ve yaşam tarzıyla değil, çevresel etkenlerle de ilişkili olduğunun altını çizdi.